Του πρωτοπρεσβύτερου και εφημέριου του Ι.Ν Αγίων Ταξιαρχών Ιστιαίας Ευβοίας Στεφάνου Στεφόπουλου.
Συχνά, διάφοροι “θεραπευτές” και οι σχετικές διαφημίσεις των διαφόρων σχολών-κέντρων των “εναλλακτικών” θεραπειών χρησιμοποιούν όρους που οι περισσότεροι άνθρωποι δεν μπορούν να κατανοήσουν.
Ένας απ αυτούς είναι η “ολιστική θεραπεία”.
Η λέξη “ολιστική” είναι ένας όρος που κυρίως χρησιμοποιείται στις “εναλλακτικές” μεθόδους θεραπείας και σημαίνει ότι ο θεραπευτής βλέπει τον άνθρωπο σαν ένα ενιαίο σύνολο. Δεν κοιτάζει μόνο το άρρωστο όργανο ή το σύμπτωμα αλλά αντιμετωπίζει μαζί το σώμα, τον νου (σκέψεις, συναίσθημα) και το πνεύμα.
Οι ολιστικές θεραπείες ,κατά τον Θεοφιλέστατο Επίσκοπο Καρπασίας κ.κ. Χριστοφόρο, στηρίζονται σε ιδέες και δόγματα που προέρχονται από την Αίγυπτο, τη Μεσοποταμία και την αρχαία Βαβυλώνα, την Άπω Ανατολή και γενικά τον Αποκρυφισμό. Τα πιστεύω, οι θεωρίες και οι τεχνικές που έχουν τα συστήματα των ολιστικών «θεραπειών της Νέας Εποχής» αναπτύχθηκαν και συστηματοποιήθηκαν στις χώρες αυτές από τους Ασσυρίους, Βαβυλωνίους και Σουμερίους. Στην ουσία, λοιπόν, δεν είναι νέες, αλλά μάλλον παλαιές αποκρυφιστικές μέθοδοι.
Ο όρος «Αποκρυφισμός» αναφέρεται στη μαγεία, αλχημεία, αστρολογία, θεοσοφία και νεκρομαντεία, που αποτελούσαν τις μεθόδους των λαών της αρχαίας εποχής με τις οποίες πίστευαν ότι είχαν τη δύναμη να ενεργοποιούν και να εξουσιάζουν δυνάμεις της φύσης, οι οποίες εκτός των άλλων μπορούσαν και να θεραπεύσουν.
Επίσης, ο Αποκρυφισμός και ο Παγανισμός ήταν γνωστοί στην Ασία και Ινδία, διότι οι πρακτικές και οι μέθοδοι που χρησιμοποιούσαν οι Κινέζοι (Ching, Tai, Chi, Βελονισμό) και οι Ινδοί (Γιόγκα) μαρτυρούν αυτό το γεγονός, αν και κρύβονται πίσω από προσωπεία με προγράμματα υγείας, χαλάρωσης, φυσικής εξάσκησης κ.τ.λ. του σύγχρονου τρόπου ζωής.
Η δύναμη των σύγχρονων προσωπείων στηρίζεται στην άγνοια των ανθρώπων γύρω από την αλήθεια και τους κινδύνους που αυτά κρύβουν, με τις συγκεκαλυμμένες αποκρυφιστικές τεχνικές τους.
Και καταλήγει ο Θεοφιλέστατος πως μέσα από αυτές τις «θεραπευτικές» μεθόδους ο άνθρωπος καταλήγει να λατρεύει είδωλα, θεούς και θεές αρχαίων προχριστιανικών πολιτισμών.
Βασικές Αρχές της ολιστικής θεραπείας.
Ολότητα
Το σώμα και η ψυχή είναι συνδεδεμένα. Ένα ψυχικό πρόβλημα μπορεί να φέρει πόνο στο σώμα.
Αιτία και όχι Σύμπτωμα.
Ψάχνει γιατί αρρώστησες, και όχι απλώς πώς να σταματήσει ο πόνος.
Εξατομίκευση.
Κάθε άνθρωπος είναι μοναδικός. Η θεραπεία ταιριάζει μόνο σε έναν.
Αυτοΐαση.
Σκοπός είναι να ξυπνήσει η δύναμη του ίδιου του οργανισμού να γίνει καλά.
Δημοφιλείς Μέθοδοι:
- Ο Βελονισμός και η Ομοιοπαθητική.
- Η γιόγκα, ο διαλογισμός και ενεργειακές τεχνικές όπως το ρέικι.
- Η βοτανοθεραπεία και η διατροφή.
- Το ενεργειακό Μασάζ και οι τεχνικές χαλάρωσης σώματος.
Οι εναλλακτικοί θεραπευτές δεν δίνουν απλώς ένα παυσίπονο αλλά εξετάζουν τον τρόπο ζωής, τη διατροφή και τα συναισθήματα για να βρουν την ρίζα του κακού.
Ας δούμε δύο παραδείγματα. Πώς αντιμετωπίζεται ολιστικά ο χρόνιος πονοκέφαλος / Ημικρανία και η Αϋπνία;
Αντί για ένα χάπι, η ολιστική θεραπεία εξετάζει το στρες (με διαλογισμό ή βελονισμό), τη σπονδυλική στήλη (με χειροπρακτική), τις τροφικές δυσανεξίες (αλλαγή διατροφής) και την ποιότητα του ύπνου.
Έντονο Άγχος / Αϋπνία: Δεν αντιμετωπίζεται μόνο με ηρεμιστικά τσάγια. Εξετάζονται οι ορμόνες, η καφεΐνη, η έκθεση σε οθόνες και χρησιμοποιούνται τεχνικές όπως το ρέικι, η ρεφλεξολογία και οι αναπνοές για να χαλαρώσει το νευρικό σύστημα.
Πώς, όμως, βλέπει η Εκκλησία τη σχέση σώματος και ψυχής; Πόσο διαφορετική η θέση της από τον “ολιστικό” τρόπο που βλέπουν την θεραπεία οι εναλλακτικοί θεραπευτές;
Η Ορθόδοξη Εκκλησία και οι εναλλακτικοί θεραπευτές έχουν εντελώς διαφορετική αφετηρία και βάση στη θεώρηση της σχέσης σώματος και ψυχής, παρά το γεγονός ότι και οι δύο πλευρές μιλούν για “ενότητα”.
1. Η Φύση της Ψυχής και η Πηγή της Ίασης.
Εναλλακτικές Θεραπείες:
Βλέπουν την ψυχή και το σώμα ως μορφές ενέργειας. Η ασθένεια θεωρείται μπλοκάρισμα αυτής της ενέργειας, και η θεραπεία επιτυγχάνεται όταν ο άνθρωπος ενεργοποιήσει τις δικές του, εσωτερικές δυνάμεις αυτοΐασης.
Εκκλησία:
Η ψυχή δεν είναι απλή ενέργεια, αλλά η άυλη και αθάνατη ουσία του ανθρώπου, πλασμένη από τον Θεό. Η πραγματική θεραπεία (της ψυχής και κατ’ επέκταση του σώματος) δεν έρχεται από εσωτερικές δυνάμεις, αλλά από τη Θεία Χάρη μέσω των Μυστηρίων (π.χ. Ευχέλαιο, Εξομολόγηση, Θεία Κοινωνία).
2. Η Σχέση Σώματος και Ψυχής.
Εναλλακτικές Θεραπείες:
Το σώμα επηρεάζεται από το μυαλό και τα συναισθήματα. Η προσέγγιση είναι συχνά ψυχοσωματική: αν φτιάξεις την ψυχολογία ή την ενέργειά σου, θα γίνει καλά και το σώμα.
Εκκλησία:
Σώμα και ψυχή αποτελούν τον ένα και αδιαίρετο άνθρωπο. Το σώμα δεν είναι ένα “ένδυμα” ή ένα κατώτερο εργαλείο, αλλά ο “ναός του Αγίου Πνεύματος”. Η Εκκλησία δεν διαχωρίζει (υπό όρους) την πνευματική υγεία από τη σωματική, γι’ αυτό και προσεύχεται “υπέρ υγείας ψυχής και σώματος”.
Ωστόσο , αναγνωρίζει την αλληλεπίδραση της ψυχικής-πνευματικής υγείας και της σωματικής κατάστασης καθώς προβάλλει και το σχετικό τροπάριο του Παρακλητικού Κανόνα στην Υπεραγία Θεοτόκο “ασθενεί το σώμα ασθενεί μου και η ψυχή”.
3. Ο Σκοπός της Θεραπείας και το Νοημα του Πόνου.
Εναλλακτικές Θεραπείες:
Στόχος είναι η ισορροπία, η ευεξία και η εξάλειψη του πόνου στην παρούσα ζωή, ώστε ο άνθρωπος να νιώθει καλά στο περιβάλλον του.
Εκκλησία:
Ο τελικός σκοπός δεν είναι απλώς η σωματική υγεία, αλλά η σωτηρία της ψυχής και η ένωση με τον Θεό (Θέωση). Ο πόνος και η ασθένεια δεν θεωρούνται απαραίτητα “κακό”, αλλά πνευματικά αγωνίσματα που μπορούν να οδηγήσουν σε μετάνοια και πνευματική ωριμότητα.
4. Η Στάση απέναντι στην Κλασική Ιατρική.
Εναλλακτικές Θεραπείες:
Συχνά κινούνται παράλληλα ή σε αντίθεση με την κλασική ιατρική, προτείνοντας “φυσικές” οδούς.
Οι εκφραστές της ολιστικής ιατρικής, ισχυριζόμενοι ότι μπορούν να θεραπεύσουν τον όλον άνθρωπο και μάλιστα αποτεράτων στομίων και μεγάλο αριθμό αοράτων γραμμών ενεργείας, που είναι «μπλοκαρισμένα» ή χρειάζονται «ισορροπία» ή «καθάρισμα» με έναν αόρατο τρόπο. Από αυτή την τοποθέτηση και μόνο φαίνεται ότι οι θεραπευτικές αυτές τεχνικές και μέθοδοι κινούνται σε ένα εντελώς πνευματιστικό αποκρυφιστικό χώρο και δεν έχουν απολύτως κανένα επιστημονικό έρεισμα και τεκμηρίωση. (Επίσκοπος Καρπασίας κ.κ. Χριστοφόρος)
Εκκλησία:
Αποδέχεται και τιμά την κλασική επιστήμη. Θεωρεί τους γιατρούς και τα φάρμακα δώρα του Θεού για την ανακούφιση του ανθρώπου, συνδυάζοντας την ιατρική φροντίδα με την προσευχή και τις λοιπές αρετές.
Οι Πατέρες της Εκκλησίας ανέπτυξαν μια βαθιά, συστηματική ψυχοσωματική διάγνωση αιώνες πριν εμφανιστεί η σύγχρονη ψυχολογία ή οι εναλλακτικές θεωρίες.
Για τους Πατέρες, ο άνθρωπος είναι ενιαίος και αδιαίρετος. Οτιδήποτε συμβαίνει στην ψυχή αντανακλάται αμέσως στο σώμα και το αντίστροφο. Η πατερική εξήγηση για τα ψυχοσωματικά συμπτώματα βασίζεται σε συγκεκριμένους άξονες:
1. Η ρίζα των συμπτωμάτων: «Λογισμοί» και «Πάθη».
Οι Πατέρες (όπως ο Άγιος Ιωάννης ο Σιναΐτης ή ο Όσιος Μάξιμος ο Ομολογητής) εξηγούν ότι η πηγή της εσωτερικής ανισορροπίας είναι οι λογισμοί (αρνητικές, εμμονικές ή εγωιστικές σκέψεις).
Όταν ο άνθρωπος δέχεται και συγκατατίθεται σε έναν κακό λογισμό (π.χ. φθόνο, μνησικακία, αγωνιώδες άγχος), αυτός μετατρέπεται σε πάθος (μόνιμη πνευματική ασθένεια) εάν δεν θεραπευθεί εγκαίρως.
Το πάθος αυτό στερεί από τον άνθρωπο τη Θεία Χάρη, προκαλώντας εσωτερικό κενό και ταραχή. Η ταραχή αυτή «χτυπάει» απευθείας στο σώμα και εκδηλώνεται ως σωματική ασθένεια.
2. Η «Ακηδία» ως η πατερική κατάθλιψη.
Αυτό που σήμερα ονομάζουμε κατάθλιψη ή μελαγχολία, οι Πατέρες το περιγράφουν με τον όρο ακηδία. Είναι η παράλυση των ψυχικών δυνάμεων, η ανία και η απελπισία. Οδηγεί στην απραξία κι αυτή με τη σειρά της σε άλλα σωματοκτόνα και ψυχοφθόρα πάθη.
Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος σημειώνει ότι η υπερβολική θλίψη (το ψυχικό βάρος) μπορεί να μαράνει το σώμα, να προκαλέσει αϋπνία, αδυναμία, ακόμα και οργανικές βλάβες.
3. Η σύγχρονη πατερική μαρτυρία (Άγιος Πορφύριος & Άγιος Παΐσιος)
Οι σύγχρονοι Άγιοι μίλησαν με απλά λόγια για τον μηχανισμό αυτό:
Όπως εξηγούσε ο Άγιος Πορφύριος: Το άγχος και τα νεύρα ξεκινούν επειδή ο άνθρωπος δεν εμπιστεύεται τον Χριστό. Όταν η ψυχή υποφέρει από αυτή την έλλειψη εμπιστοσύνης, το σώμα αντιδρά και εμφανίζει σωματικά προβλήματα (όπως καρκίνο, καρδιοπάθειες ή έλκος).
Ο δε Άγιος Παΐσιος δίδασκε πως οι άνθρωποι προσπαθούν να ηρεμήσουν το σώμα και το μυαλό τους με θεωρίες γιόγκα ή φάρμακα, αλλά η πραγματική, βαθιά ειρήνη έρχεται μόνο όταν ταπεινωθεί η ψυχή και δεχτεί τη θεία παρηγοριά.
Η διαφορά στη θεραπευτική μέθοδο.
Ενώ ο εναλλακτικός θεραπευτής θα προσπαθήσει να ξεμπλοκάρει την «ενέργεια» (π.χ. με βελονισμό ή ρέικι), οι Πατέρες προτείνουν πνευματικά φάρμακα. Όπως την εξομολόγηση.
Για να φύγει το βάρος των ενοχών και των κρυφών λογισμών.
Προσευχή και Νηστεία. Για να εναρμονιστεί ξανά το σώμα με την ψυχή.
Ταπείνωση και Αγάπη. Για να φύγει ο εγωισμός, που θεωρείται η απόλυτη αιτία της πνευματικής παράλυσης.
Από τα παραπάνω συμπεραίνει κανείς πως ό,τι λάμπει δεν είναι χρυσός. Οι άνθρωποι έχασαν τον Θεό και στην προσπάθειά τους να Τον βρουν ξανά, πέφτουν θύματα του μισόκαλου ο οποίος διά των ανθρώπων του , μεταξύ των οποίων και όλοι αυτοί που αναπτύσσουν θεωρίες και εξασκούν πρακτικές συνδεδεμένες με ανατολικές θρησκείες, παρασύρει εύκολα στην ψυχική καταστροφή.
Τέτοιες θεωρίες και πρακτικές, επιζήμιες γιά την ψυχή και την πνευματική υγεία , συνιστούν οι διάφορες “ολιστικές” θεραπείες οι οποίες , βεβαίως, ενίοτε κινούνται και υπό τον μανδύα θεωρητικά ασφαλών οδών όπως η υγιεινή διατροφή κλπ.
Μία ακυβέρνητη και χωρίς σύνορα βιομηχανία ολιστικής ιατρικής εξαπλώνεται με ραγδαίους ρυθμούς σε όλο τον κόσμο.
Η προσπάθεια αυτή διευθύνεται από αρθρογράφους σε εφημερίδες και περιοδικά, προμηθευτές μέσω αλληλογραφίας, υγιεινιστές, μάγους, θεραπευτές μέσω θρησκευτικών εκδηλώσεων, βοτανολόγους, ομοιοπαθητικούς, ψυχοθεραπευτές κ.α.
Εκμεταλλευόμενη, η “ολιστική ιατρική”, την αύξηση των ασθενειών και του πόνου στη ζωή του ανθρώπου διεισδύει μέσα στη ζωή του, υποσχόμενη εύκολες και γρήγορες λύσεις.
Μα η μόνη παρηγοριά και λύση των υπαρξιακών κενών των ανθρώπων και της σωματικής κακής κατάστασής τους είναι ο Δημιουργός τους . Η Παναγία Τριάδα. Πατήρ, Υιός και Άγιο Πνεύμα. Και η Εκκλησία με τα σωστικά της μυστήρια. Προσοχή λοιπόν!!!
Οι θέσεις του θεοφιλεστάτου Επισκόπου Καρπασίας κ.κ. Χριστοφόρου περιέχονται στο πόρισμα της 4ης Συνάντησης διορθοδόξου δικτύου πρωτοβουλιών μελέτης θρησκειών και καταστροφικών λατρειών που πραγματοποιήθηκε τον Οκτώβριο του 2011 στη Θεσσαλονίκη και στο οποίο συμμετείχαν δεκάδες εισηγητές (κληρικοί και λαϊκοί) απο την Ελλάδα και το εξωτερικό .Αναλυτικά για τα πορίσματα ,τις διαπιστώσεις , τα συμπεράσματα και τις προτάσεις αυτής της διορθόδοξης συνάντησης, στην ανάρτηση μας με τίτλο ” ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΩΝ ‘ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΩΝ’ ΛΑΤΡΕΙΩΝ, ΤΩΝ ΑΠΟΚΡΥΦΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΨΥΧΟΛΑΤΡΕΙΩΝ”